COVID-19 và viêm Amiđan cấp

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

Có một số triệu chứng nhiễm COVID-19 và VIÊM AMIĐAN CẤP tương tự nhau, như sốt và đau họng… Chúng tôi có tổng hợp, giúp phân biệt 2 bệnh này.

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

COVID-19

Là bệnh truyền nhiễm do siêu vi corona gây bệnh đường hô hấp (như cúm: sốt, ho khan, mệt mỏi sẽ khỏi sau vài tuần). Trường hợp nặng có khó thở, suy hô hấp nặng (Severe acute respiratory syndrome: SARS). SARS-CoV-2 liên tục sinh ra biến thể mới, diễn biến phức tạp trở thành đại dịch toàn thế giới.

Bạn có thể tự bảo vệ mình khỏi COVID-19 bằng cách: tăng cường miễm dịch như ăn uống đủ chất, ngủ đủ giờ, tập thể lực-hít thở sâu và đều, tinh thần lạc quan vui vẻ, sống vị tha; thực hiện 5K; tiêm vaccine…

Nếu nghi nhiễm COVID-19: tự test nhanh (+), báo ngay cơ quan y tế gần nhất để được hướng dẫn cụ thể: thử RT-PCR … theo dõi điều trị tại nhà, chú ý nhịp thở và độ bảo hòa oxy trong máu ngoại vi (Saturation of peripheral oxygen: SpO2).

 

Viêm amiđan (Adenotonsillitis)

Các amiđan có các nang lympho thứ phát (secondary lymphoid follicles), tạo thành vòng miễn dịch bảo vệ lối vào của 2 đường tiêu hóa và hô hấp. Các khe amiđan ở vòm và khẩu cái có phân nhánh. Do đó, thường gặp viêm amiđan khẩu cái (palatine tonsillitis) thường quen gọi là viêm amiđan và viêm amiđan vòm (adenoiditis) thường quen gọi là VA (Vegetation Adenoide).

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

COVID-19 và viêm Amiđan cấp
Hình amiđan vòm, vòi, khẩu cái, đáy lưỡi, dãy lympho thành bên và sau họng.

Viêm amiđan cấp mầm bệnh có thể gặp 30% ca do liên cầu tan máu β nhóm A (Group A β hemolytic Streptococcus) và các mầm bệnh khác như: C beta-hemolytic streptococci, lậu cầu (Neisseria gonorrhoeae), bạch hầu (Corynebacterium diphtheria), viêm phổi (Pneumonia) do Chlamydia và Mycoplasmas (3).

Chẩn đoán xác định: hỏi bệnh kỹ, khám nội soi chú ý đốm xuất huyết ở màn hầu…

Bảng tính điểm Centor xem khả năng viêm họng do liên cầu(2)

COVID-19 và viêm Amiđan cấp COVID-19 và viêm Amiđan cấp

Nhiễm liên cầu nhóm A thường gặp, dẫn đến nhiều biến chứng và tử vong cao.

Trên cơ sở chứng cứ nghiên cứu mạnh, trẻ > 3 tuổi, bị viêm họng không do siêu vi, khuyến cáo mạnh cần Phết họng → test nhanh → nuôi cấy.

Xét nghiệm công thức máu, nếu sốt > 38,3ºC nên cấy máu.

Đo kháng thể kháng liên cầu (antistreptolysin O: ASO) trong máu.

Khám tim phổi và Siêu âm tim.

Đánh giá mức kiểm soát bệnh dựa vào khám lâm sàng trước và sau điều trị nội tích cực và hợp tác giữa (Bác sĩ, Người chăm sóc, Bệnh nhân, Dược sĩ…). May mắn thay, liên cầu nhóm A nhạy cảm với nhóm β-lactam.

Chẩn đoán sau điều trị không được khuyến cáo.

Theo dõi biến chứng: sốt thấp khớp cấp (acute rheumatic fever) có:

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

Điểm nổi bật

  • Viêm amiđan cấp không là triệu chứng của COVID-19 và COVID-19 không gây viêm amiđan.
  • Nếu nghi bị viêm amiđan, cần đặt lịch hẹn với chuyên gia Tai Mũi Họng để được tư vấn, khám và điều trị đúng mức, tránh các biến chứng nguy hiễm.

 

Tài liệu tham khảo

  1. AAO-HNS: The American Academy of Otolaryngology-Head and Neck Surgery (2019) Clinical Practice Guidelines: tonsillectomy in Children (Update) Vol. 160 (1S) S1-S42.
  2. American academy of Family physicians Mcisaac Modification of the Centor Strep Score WWW.aafp.org/afp/20010701/tips/2.html.
  3. BAILEY (2014) Head and Neck Surgery-Otolaryngology Volume 1, Chapter 95 Adenotonsillar disease in children Page 1430 – 1442.
  4. https://www.cooperhealth.org/services/tonsillitis-adults/covid-19-and-tonsillitis.
  5. Marta Perry and Anthony Whyte (1998) Histology & Immunology of the tonsils 414 Vol. 1 9 N o. 9. Elsevier Science Ltd. All rights reserved. 0167-5699/98.
  6. Monika L. Dietrich, MD and Russell W. Steele, MD (2019) Group A Streptococcus Vol. 39 No. 8 Page 381 – 385.

TS. BS. CKII Trần Thị Mai Phương

   Giảng viên Bộ môn Tai-Mũi-Họng

Trường Đại học Y Khoa Phạm Ngọc Thạch

Theo Tạp Chí Sức Khỏe

Phản hồi của bạn

Cùng chuyên mục

Bản tin COVID-19 ngày 20.09

Bản tin COVID-19 ngày 20.09 Bản tin được Tạp Chí Sức Khỏe tổng hợp từ 20h 19.09 – 19h 20.09 1. DIỄN BIẾN DỊCH COVID-19 (ngày 20/09) Số ca nhiễm mới được công bố trong ngày: …

Làm thế nào để chăm sóc an toàn cho mẹ và bé trong đại dịch Covid-19?

Chiều ngày 17/09/2021, Bệnh viện Hùng Vương đã tổ chức buổi tọa đàm “Chăm sóc an toàn mẹ và bé trong đại dịch Covid-19” nhằm trang bị kiến thức bổ ích, chăm sóc mẹ và …

Vaccine Covid-19 Abdala của Cuba được Bộ Y tế phê duyệt

Bộ Y tế vừa có Quyết định số 4471/QĐ-BYT về việc phê duyệt có điều kiện vaccine Abdala cho nhu cầu cấp bách trong phòng, chống dịch bệnh Covid-19. Đây là vaccine thứ 8 được …

TP.HCM: triển khai thí điểm ứng dụng “Y tế HCM”

Thời gian tới, thông qua ứng dụng “Y tế HCM”, thành phố sẽ quản lý, giám sát hiệu quả hoạt động, sinh hoạt người dân dựa trên tiêu chí an toàn về phòng chống dịch. Ứng …

Mượn hạt nào gieo mầm sức khỏe?

Khéo mượn mỡ này khử mỡ kia! Chuyên gia dinh dưỡng dạo sau này ắt hẳn có lý do chính đáng khi cài HẠT CHIA vào thành phẩm bổ sung dưỡng chất cho người chay trường, …

Hỗ trợ 24/7
Gửi câu hỏi