COVID-19 và viêm Amiđan cấp

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

Có một số triệu chứng nhiễm COVID-19 và VIÊM AMIĐAN CẤP tương tự nhau, như sốt và đau họng… Chúng tôi có tổng hợp, giúp phân biệt 2 bệnh này.

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

COVID-19

Là bệnh truyền nhiễm do siêu vi corona gây bệnh đường hô hấp (như cúm: sốt, ho khan, mệt mỏi sẽ khỏi sau vài tuần). Trường hợp nặng có khó thở, suy hô hấp nặng (Severe acute respiratory syndrome: SARS). SARS-CoV-2 liên tục sinh ra biến thể mới, diễn biến phức tạp trở thành đại dịch toàn thế giới.

Bạn có thể tự bảo vệ mình khỏi COVID-19 bằng cách: tăng cường miễm dịch như ăn uống đủ chất, ngủ đủ giờ, tập thể lực-hít thở sâu và đều, tinh thần lạc quan vui vẻ, sống vị tha; thực hiện 5K; tiêm vaccine…

Nếu nghi nhiễm COVID-19: tự test nhanh (+), báo ngay cơ quan y tế gần nhất để được hướng dẫn cụ thể: thử RT-PCR … theo dõi điều trị tại nhà, chú ý nhịp thở và độ bảo hòa oxy trong máu ngoại vi (Saturation of peripheral oxygen: SpO2).

 

Viêm amiđan (Adenotonsillitis)

Các amiđan có các nang lympho thứ phát (secondary lymphoid follicles), tạo thành vòng miễn dịch bảo vệ lối vào của 2 đường tiêu hóa và hô hấp. Các khe amiđan ở vòm và khẩu cái có phân nhánh. Do đó, thường gặp viêm amiđan khẩu cái (palatine tonsillitis) thường quen gọi là viêm amiđan và viêm amiđan vòm (adenoiditis) thường quen gọi là VA (Vegetation Adenoide).

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

COVID-19 và viêm Amiđan cấp
Hình amiđan vòm, vòi, khẩu cái, đáy lưỡi, dãy lympho thành bên và sau họng.

Viêm amiđan cấp mầm bệnh có thể gặp 30% ca do liên cầu tan máu β nhóm A (Group A β hemolytic Streptococcus) và các mầm bệnh khác như: C beta-hemolytic streptococci, lậu cầu (Neisseria gonorrhoeae), bạch hầu (Corynebacterium diphtheria), viêm phổi (Pneumonia) do Chlamydia và Mycoplasmas (3).

Chẩn đoán xác định: hỏi bệnh kỹ, khám nội soi chú ý đốm xuất huyết ở màn hầu…

Bảng tính điểm Centor xem khả năng viêm họng do liên cầu(2)

COVID-19 và viêm Amiđan cấp COVID-19 và viêm Amiđan cấp

Nhiễm liên cầu nhóm A thường gặp, dẫn đến nhiều biến chứng và tử vong cao.

Trên cơ sở chứng cứ nghiên cứu mạnh, trẻ > 3 tuổi, bị viêm họng không do siêu vi, khuyến cáo mạnh cần Phết họng → test nhanh → nuôi cấy.

Xét nghiệm công thức máu, nếu sốt > 38,3ºC nên cấy máu.

Đo kháng thể kháng liên cầu (antistreptolysin O: ASO) trong máu.

Khám tim phổi và Siêu âm tim.

Đánh giá mức kiểm soát bệnh dựa vào khám lâm sàng trước và sau điều trị nội tích cực và hợp tác giữa (Bác sĩ, Người chăm sóc, Bệnh nhân, Dược sĩ…). May mắn thay, liên cầu nhóm A nhạy cảm với nhóm β-lactam.

Chẩn đoán sau điều trị không được khuyến cáo.

Theo dõi biến chứng: sốt thấp khớp cấp (acute rheumatic fever) có:

COVID-19 và viêm Amiđan cấp

Điểm nổi bật

  • Viêm amiđan cấp không là triệu chứng của COVID-19 và COVID-19 không gây viêm amiđan.
  • Nếu nghi bị viêm amiđan, cần đặt lịch hẹn với chuyên gia Tai Mũi Họng để được tư vấn, khám và điều trị đúng mức, tránh các biến chứng nguy hiễm.

 

Tài liệu tham khảo

  1. AAO-HNS: The American Academy of Otolaryngology-Head and Neck Surgery (2019) Clinical Practice Guidelines: tonsillectomy in Children (Update) Vol. 160 (1S) S1-S42.
  2. American academy of Family physicians Mcisaac Modification of the Centor Strep Score WWW.aafp.org/afp/20010701/tips/2.html.
  3. BAILEY (2014) Head and Neck Surgery-Otolaryngology Volume 1, Chapter 95 Adenotonsillar disease in children Page 1430 – 1442.
  4. https://www.cooperhealth.org/services/tonsillitis-adults/covid-19-and-tonsillitis.
  5. Marta Perry and Anthony Whyte (1998) Histology & Immunology of the tonsils 414 Vol. 1 9 N o. 9. Elsevier Science Ltd. All rights reserved. 0167-5699/98.
  6. Monika L. Dietrich, MD and Russell W. Steele, MD (2019) Group A Streptococcus Vol. 39 No. 8 Page 381 – 385.

TS. BS. CKII Trần Thị Mai Phương

   Giảng viên Bộ môn Tai-Mũi-Họng

Trường Đại học Y Khoa Phạm Ngọc Thạch

Theo Tạp Chí Sức Khỏe

Phản hồi của bạn

Cùng chuyên mục

Lợi ích của việc tư vấn, xét nghiệm HIV/AIDS sớm

Việc xét nghiệm sớm, điều trị kịp thời sẽ mang lại lợi ích nhiều mặt cho người nhiễm HIV. Ngoài ra, việc kết nối họ với các dịch vụ điều trị sớm nhất sẽ tránh …

Chiến dịch mang tính nhân văn K=K (Không phát hiện = Không lây truyền)

Trải qua 3 năm triển khai, Chiến dịch K=K: Không phát hiện = Không lây truyền, đã làm thay đổi về quan niệm nhiễm HIV không còn là bệnh nan y mà là một bệnh …

“Tăng cường phòng chống HIV/AIDS trong bối cảnh dịch COVID-19”

Tháng Hành động quốc gia phòng, chống HIV/AIDS đã chính thức được phát động từ năm 2008. Đây là sự kiện quan trọng hàng năm nhằm mục đích tăng cường sự quan tâm của toàn …

Omicron - biến thể mới của SARS-CoV-2 với 32 đột biến đang khiến các nhà nghiên cứu lo ngại

Biến thể SARS-CoV-2 mới có tên khoa học là B.1.1.529, được phát hiện ở lần đầu tiên ở Botswana rồi lan sang Nam Phi và Hồng Kông. Biến thể này hiện được gọi là biến …

Viện Hóa Học tổng hợp thành công Nitazoxanide - hợp chất bào chế thuốc điều trị COVID-19

Viện Hóa học (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) đã nghiên cứu tổng hợp thành công hợp chất Nitazoxanide ở quy mô pilot. Đây là hợp chất an toàn dùng để …

Hỗ trợ 24/7
Gửi câu hỏi