Calcium trong lúc mang thai và … đức phật

Calcium trong lúc mang thai và … đức phật

Tựa đề này có vẻ hơi lạ lùng, nhưng tôi có lí do để liên tưởng đến Phật khi bàn về nhu cầu calcium trong lúc mang thai. Tôi phát hiện rằng, ngày xưa Phật cũng quan tâm đến xương.

Ln đu tiên tôi tiếp cn kiến thc ca Pht v xương hình như là c 20 năm trước. Trong mt ln đi chùa, khi các Pht t đang th hn vào li kinh, tôi chú ý đến đon  Đc Pht ging v xương, mà theo kiến thc ca y hc hin đi ngày nay là chính xác. Trong mt chuyến đi hong pháp ca Đc Pht, Ngài và đoàn tuỳ tùng đi ngang qua mt đng xương khô cao như núi. Đc Pht bèn bo A-Nan nên sp xếp đng xương cho th t, nam n đ riêng ra, ch hn đn như thế thì rt không phi. Tôn gi A-Nan hi: Làm sao biết xương nào là ca nam gii và xương nào là ca n gii? Đc Pht gii thích: Vic phân bit không khó, vì trng lượng xương ca nam nng hơn n. Ngài còn suy lun rng s dĩ trng lượng xương ca n thp hơn nam là vì người n phi sinh nng đ đau, mt máu và mt sa cho con bú…

Nên nh rng nhng suy lun này (chng biết tôi dùng ch “suy lun” có đúng không na) đã được phát biu t hơn 2500 năm trước.  thi đim đó thì chc chn không có thiết b y khoa đ đo lường xương mà so sánh nng hay nh.

Chúng ta cn phi hiu mt chút v mt hormone rt quan trng  n gii (và nam gii na) đó là estrogen. Estrogen là mt hormone đóng vai trò rt quan trng trong vic điu tiết qui trình chuyn hoá xương. Qui trình này rt phc tp, nhưng vi s “tham gia” ca hai nhóm tế bào to xương (osteoblasts) và hu xương (osteoclast). Khi các tế bào to xương hot đng tích cc hơn các tế bào hu xương, cht khoáng trong xương được to ra. Ngược li, khi các tế bào hy xương hot đng tích cc hơn tế bào to xương thì cht khoáng trong xương b suy gim.

 

Ngoài estrogen ra, còn có vài yếu t khác liên quan đến quá trình sinh sn cũng làm cho xương ca ph n suy gim. S suy gim xương ca người m xy ra ngay trong thi gian mang thai. Trong thi gian này, nht là 3 tháng đu mang thai, bào thai cn calcium đ phát trin b xương và ngun calcium phi đến t người m. Mc dù trong thi gian mang thai, nng đestradiol tăng cao, nhưng mt đ xương ca người m vn b suy gim, mt phn là do chuyn calcium t m sang con.

Trong thi gian bà m cho con bú sa m, mt đ xương cũng suy gim. Mt s nghiên cu trên nhng bà m  nước ngoài cho thy, trong thi kì này, mt đ xương ca m gim khong 3 đến 9%, đc bit là xương ct sng và xương đùi. Cho con bú sa m cũng có nghĩa là chia s calcium (mt cht khoáng quan trng trong xương) cho đa con. Tuy nhiên, sau đó thì mt đ xương có v “khôi phc” bình thường li. Do đó, thường thường (không phi tt c) nhng bà m có nhiu con cũng là nhng người có mt đ xương suy gim.

 

Đim qua nhng s tht trên, chúng ta thy n gii có mt đ xương thp (hay nói theo ngôn ng ca Pht là trng lượng xương thp) hơn nam là do 3 yếu t chính: suy gim estradiol trong máu, chuyn calcium cho bào thai trong lúc mang thai và chuyn calcium cho con khi cho con bú sa. Như vy, suy lun ca Đc Pht v s mt máu và sinh sn dn đến suy gim trng lượng xương  n cũng hoàn toàn đúng.

Mt trong nhng giai đon quan trng nht ca người ph n là lúc mang thai. Câu hi đt ra là trong thi gian mang thai, bà m tương lai cn phi “tiếp thu” bao nhiêu lượng calcium mi ngày? Theo khuyến cáo ca các hip hi nghiên cu loãng xương và ni tiết hc, câu tr li là khong 1200 mg mi ngày, nhưng WHO thì khuyến cáo cao hơn, t 1500 đến 2000 mg/ ngày. Nói cách khác, nhu cu calcium trong lúc mang thai cao hơn lúc không mang thai.

Ti sao ph n mang thai cn nhiu calcium hơn lúc không mang thai? Lí do đơn gin là đ chuyn cho thai nhi. Khong 80% lượng calcium trong bxương ca thai nhi là được trích ra t “ngân hàng calcium” ca bà m.

Mt nghiên cu hết sc thú v v mi liên h gia m và con sơ sinh mi công b. Nhóm nghiên cu UCLA  Mĩ phân tích h microbiome ca 107 cp m – con, và h phát hin rng gn 1/3 các “vi khun hin” trong rut ca tr em là t sa m, 10% là t da ca vú m. Khi tr em bú sa m, hđược “tha hưởng” nhng vi khun hin ca m. Nên nh rng microbiome hay microbiota, có th hiu là h sinh thái trong rut, có đến 3.3 triu gen (so vi con người ch có 23 ngàn gen). Do đó, tha hưởng 30% con s 3.3. triu này là rt ln.

Cũng qua đó mà chúng ta thy câu “Lòng m bao la như bin Thái Bình” là qu rt phù hp.

Facebook BS Nguyễn Văn Tuấn

Theo Tạp chí Sức khỏe – Khoe24h.vn

Phản hồi của bạn

Cùng chuyên mục

Xăm mi mắt - Làm đẹp nhưng hãy cẩn thận!

Thẩm mỹ tăng sắc tố mi mắt bằng mực xăm ngày càng trở nên phổ biến. Trước đây, các bác sĩ chuyên về da liễu, nhãn khoa và phẫu thuật thẩm mỹ là người thực …

Đàn ông nên tầm soát ung thư gì?

Tầm soát ung thư là việc cần thiết để phát hiện sớm bệnh, qua đó lựa chọn phương pháp điều trị hiệu quả. Với đàn ông, nếu tầm soát ung thư thì đó là những …

Đừng dùng toa thuốc ... của hàng xóm!

Không cần phải là thầy thuốc, ai cũng hiểu, muốn thuốc có được hiệu quả tối ưu phải đúng chỉ định, đúng liều lượng. Ấy thế mà y sĩ đoàn ở Đức, nơi không thiếu …

Hội chứng Brugada - Nguy hiểm nhưng không phải ai cũng biết

Hội chứng Brugada là một bệnh hiếm, nhưng nguy hiểm, do ảnh hưởng của các khiếm khuyết gen, gây ra các bất thường điện thế trong tim, dẫn đến các rối loạn nhịp tim nhanh …

Ngưng thở khi ngủ Nguy hiểm hơn bạn nghĩ!

Ngưng thở trong khi ngủ là bệnh lý ngừng hơi thở liên quan đến giấc ngủ. Trước đây, tần suất ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ khoảng 4% dân số, nhưng nay đã tăng lên …

Hỗ trợ 24/7
Gửi câu hỏi