Các biến chứng khi đeo kính tiếp xúc (Kính áp tròng)

Các biến chứng khi đeo kính tiếp xúc (Kính áp tròng)

Trong khoảng vài năm trở lại đây, kính tiếp xúc ngày càng được sử dụng phổ biến nhờ những ưu điểm về mặt thẩm mỹ, tính tiện dụng và hiệu quả trong điều trị một số bệnh lý tại mắt. Ngày nay, có hơn 140 triệu người trên thế giới đang sử dụng kính tiếp xúc để điều chỉnh thị lực thay cho kính gọng. Kính tiếp xúc không chỉ giúp điều chỉnh tật khúc xạ, mà còn mang tính thẩm mỹ: giúp đổi màu tròng mắt, làm tròng mắt to hơn, che sẹo giác mạc hoặc hỗ trợ điều trị một số bệnh lý giác mạc. Bên cạnh những lợi ích của việc đeo kính tiếp xúc, người sử dụng cũng đối một với một số rủi ro tiềm ẩn.

Kính tiếp xúc gây ra những thay đổi sinh lý đáng kể trong chuyển hóa giác mạc, biểu mô giác mạc và nội mô, thành phần và sự sản xuất nước mắt, oxy và carbon dioxide trong giác mạc. Những thay đổi này có thể dẫn đến nhiều rối loạn khác nhau của bề mặt nhãn cầu và có thể làm trầm trọng thêm các tình trạng bệnh lý đã có từ trước. Một số bệnh lý tồn tại từ trước sẽ nặng lên khi đeo kính tiếp xúc như: viêm kết mạc dị ứng, viêm kết mạc mùa xuân, viêm bờ mi và khô mắt. Các vấn đề liên quan đến kính tiếp xúc, chẳng hạn như đeo kính tiếp xúc bị hỏng hay cong vênh, mất lớp phủ và có nhiều cặn bẩn, vệ sinh kính tiếp xúc không đúng cách có thể dẫn đến đến các biến chứng ở mắt. Các biến chứng có thể chia thành 3 nhóm:

Biến chứng do tiếp xúc

  • Lắng đọng trên bề mặt kính tiếp xúc: các chất lắng đọng phổ biến nhất là protein và lipid từ phim nước mắt. Protein chính lắng đọng gồm: lysozyme biến tính, albumin và gamma globulin. Sự lắng đọng protein xuất hiện như một sương mù trên bề mặt bên ngoài của kính tiếp xúc. Người ta cho rằng tình trạng viêm hoặc dị ứng ở mắt có thể phát sinh do sự cọ xát của các protein với bề mặt nhãn cầu. Ngoài ra, các chất lắng đọng lipid có nguồn gốc chủ yếu từ các chất tiết của tuyến meibomian. Những chất tiết này tạo ra một dạng chất nhờn bề mặt kính. Vi khuẩn, nấm và động vật nguyên sinh có thể bám vào bề mặt của kính tiếp xúc chặt hơn nhờ cái chất lắng đọng này.

 Các biến chứng khi đeo kính tiếp xúc (Kính áp tròng)

  • Ít chớp mắt: chớp mắt bất thường thường thấy ở người đeo kính tiếp xúc có thể dẫn đến tổn thương bề mặt nhãn cầu. Giảm tần số chớp mắt hoặc chớp mắt không hoàn toàn có thể gây khô kính kính xúc, dẫn đến hình thành lắng đọng trên bề mặt kính. Hơn nữa, bất thường chớp mắt còn làm giảm sự trao đổi nước mắt bên dưới kính áp tròng có thể dẫn đến tình trạng thiếu oxy ở giác mạc.

Biến chứng trên kết mạc

  • Viêm kết mạc nhú gai khổng lồ: bệnh lý xảy ra hệ thống miễn dịch của mắt kích hoạt phản ứng dị ứng với các kháng nguyên của kính tiếp xúc. Các triệu chứng có thể bao gồm tăng xuất tiết nhầy, cương tụ kết mạc, kích ứng và ngứa mắt.

Các biến chứng khi đeo kính tiếp xúc (Kính áp tròng)

  • Viêm kết giác mạc rìa trên: biểu hiện với các triệu chứng: chảy nước mắt, cương tụ kết mạc, cảm giác cộm xốn, bỏng rát và không dung nạp được kính tiếp xúc. Nguyên nhân thường do kính tiếp xúc không vừa với giác mạc hoặc liên quan đến chất bảo quản và thimerosal trong dung dịch vệ sinh kính.
  • Viêm kết mạc do độc tố: Nguyên nhân do sự hấp thụ của chất bảo quản của dung dịch ngâm kính vào kính tiếp xúc, đa số xảy ra ở kính tiếp xúc mềm hoặc do bệnh nhân không rửa sạch kính tiếp xúc trước khi sử dụng hoặc do kính tiếp xúc nhiễm độc từ kem dưỡng da, nước hoa, thuốc xịt tóc, phấn mắt trang điểm…
  • Viêm kết mạc dị ứng: Thimerosal là chất bảo quản thường gây viêm kết mạc dị ứng nhất, tiếp theo là sorbate. Khác với viêm kết mạc do độc chất, người đeo tiếp xúc lặp đi lặp lại với các dung dịch trước khi phản ứng dị ứng xảy ra ít nhất 3 tháng.

Biến chứng trên giác mạc

  • Viêm giác mạc chấm nông: là biến chứng thường gặp nhất. Nguyên nhân bao gồm: chấn thương cơ học, độc tính hóa học đối với chất bảo quản và thuốc bôi tại chỗ, tình trạng thiếu oxy, hội chứng thấu kính quá chặt (tight lens syndrome), đeo kính tiếp xúc quá lâu, kính tiếp xúc bị khô và thường gặp nhất là khô mắt.

Các biến chứng khi đeo kính tiếp xúc (Kính áp tròng)

  • Phù giác mạc do thiếu oxy giác mạc: hầu hết oxy đến giác mạc được cung cấp từ sự khuếch tán oxy từ không khí vào nước mắt và một phần oxy được cung cấp từ các mạc máu vùng rìa giác mạc. Tình trạng thiếu oxy giác mạc xảy ra khi lượng oxy khuếch tán từ không khí giảm khi có mặt của kính tiếp xúc. Nồng độ oxy trong giác mạc giảm có thể dẫn đến thay đổi trong hoạt động trao đổi chất, với kết quả là phù nhu mô giác mạc.
  • Tân mạch giác mạc: quá trình tân mạch hóa giác mạc có thể xảy ra khi đeo kính tiếp xúc thường xuyên do giác mạc thiếu oxy. Tân mạch có thể ở nông hoặc sâu nhu mô. Tân mạch sâu có thể dẫn đến sự thoát lipid hoặc xuất huyết từ tân mạch vào nhu mô giác mạc và gây giảm thị lực. Nếu tân mạch ở mức độ nhẹ (tân mạch nông và <1,5 mm từ rìa giác mạc), có thể được theo dõi. Nếu nặng hơn, người đeo phải ngưng kính tiếp xúc và được điều trị.

Các biến chứng khi đeo kính tiếp xúc (Kính áp tròng)

  • Viêm giác mạc do nhiễm trùng: đây là biến chứng nghiêm trọng nhất. Các yếu tố nguy cơ gây loét giác mạc do nhiễm trùng bao gồm: tình trạng thiếu oxy ở giác mạc, tăng sự bám dính của các sinh vật (vi khuẩn, nấm, amip) vào biểu mô giác mạc khi có kính tiếp xúc, đeo kính tiếp xúc trong thời gian dài, vệ sinh kính tiếp xúc và hộp đựng kính.

Các biến chứng khi đeo kính tiếp xúc (Kính áp tròng)

Các biến chứng liên quan đến kính tiếp xúc từ nhẹ đến nặng và xảy ra với tất cả các thể thức đeo kính. Người đeo cần tuân thủ các bước làm sạch kính, thực hiện đúng quy trình đeo kính và chế độ thay thế kính. Khi cảm thấy bất thường, người sử dụng kính tiếp xúc cần ngưng sử dụng kính và đến khám bác sĩ mắt để được điều trị kịp thời.

ThS. BS Đoàn Kim Thành

ThS. BS Lê Ngọc Vân Anh

Theo Tạp Chí Sức Khỏe

Phản hồi của bạn

Cùng chuyên mục

Những kỹ thuật mới trong Ghép giác mạc

  Giác mạc - mô trong suốt nằm phía trước của thành nhãn cầu, là một trong các loại mô được ghép nhiều nhất, với khoảng 48.000 ca ghép được thực hiện tại Mỹ mỗi năm. …

Cách chăm sóc mắt vào mùa mưa

Sài Gòn đang bước vào thời kì ẩm ương với những cơn mưa dai dẳng. Khí hậu khó chịu ảnh hưởng không ít đến sức khỏe của người dân, làm suy giảm sức đề kháng …

Phẫu thuật Tật khúc xạ - Khi nào và phương pháp nào?

Nếu bạn có tật khúc xạ (cận thị, viễn thị, loạn thị hoặc lão thị), phẫu thuật khúc xạ là một phương pháp để cải thiện thị lực của bạn. Tuy nhiên, vấn đề nhiều …

Xăm mi mắt - Làm đẹp nhưng hãy cẩn thận!

Thẩm mỹ tăng sắc tố mi mắt bằng mực xăm ngày càng trở nên phổ biến. Trước đây, các bác sĩ chuyên về da liễu, nhãn khoa và phẫu thuật thẩm mỹ là người thực …

Sống sao để mắt lâu có cườm?

Không cần dông dài cũng hiểu bệnh mắt cườm hiện đang đe dọa sức khỏe của cộng đồng đến thế nào! Chuyện tuy không của riêng ai nhưng không ai giống ai, kẻ bên trọng, …

Hỗ trợ 24/7
Gửi câu hỏi